Alsof de lange vlucht naar een ander continent nog niet genoeg was, krijg je ook nog met het tijdsverschil te maken. Veel van ons kennen de symptomen van een jetlag wel: vermoeidheid, slapeloosheid, concentratieproblemen of stemmingswisselingen. Een jetlag kan echt de eerste dagen van je vakantie verzuren, toch?

Het maakt niet uit of je op vakantie gaat of juist terugkomt – een jetlag is altijd lastig! Er wordt gezegd dat je biologische ritme verschuift en dat je een aanpassingstijd van een halve tot een volle dag per overgevlogen tijdzone kunt verwachten, afhankelijk van je leeftijd en conditie. Laten we voor eens en altijd afrekenen met het fenomeen van een jetlag. Ik, jouw Holidayguru, ben gewend om de hele wereld over te reizen, en probeer vakanties zo aangenaam en comfortabel mogelijk te maken. Het is duidelijk dat een jetlag niet van het een op het andere moment over gaat, maar met enkele tips en trucks, nemen sommige symptomen beduidend af. En heb je wel eens gehoord van Viagra als oplossing tegen een jetlag? Daar gaan we het ook over hebben!

Tips tegen Jetlag – wat te doen?

Wat is een jetlag | Symptomen jetlag | Reizen naar oost en west | Handige tips | Viagra en Co. | Jet Lag Calculator

Wat is een jetlag?

Wanneer je lang in het vliegtuig zit naar bijvoorbeeld Australië, Azië of de Verenigde Staten, doorkruis je tijdens je reis meerdere tijdzones. Dat schopt je biologische klok en je waak-slaapritme flink in de war. Dit noemen we een jetlag. De lokale tijd op bestemming is bijvoorbeeld twee uur ’s middags terwijl het in Nederland al tien uur ’s avonds is. Jij bent moe en wilt naar bed, maar op je vakantiebestemming is het nog licht en nog lang geen avond. Dit is verwarrend voor je lichaam, dat niet zo snel kan schakelen. Het duurt daarom een aantal dagen om over je jetlag heen te komen en aan het nieuwe ritme te wennen. Hoe meer tijdzones je doorkruist, hoe zwaarder de symptomen van je jetlag zijn.

Jetlag symptomen

Iedereen die wel eens een lange of verre reis gemaakt heeft,  kent de – vaak vervelende – symptomen van een jetlag. Vermoeidheid, slapeloosheid, geen of weinig eetlust óf juist honger op vreemde tijdstippen, uitdroging, sufheid, hoofdpijn, concentratieproblemen, prikkelbaarheid en maag- en darmklachten kunnen allemaal symptomen zijn van een jetlag. Niet iedereen heeft altijd last van al deze verschijnselen van een jetlag en hoe heftig de symptomen zijn, hangt ook af van de lengte en duur van je reis en van je bestemming.

jetlag tips

Reizen naar het oosten of het westen?

Afhankelijk van de richting van je vlucht, kunnen de symptomen variëren. Als je vanuit Amsterdam naar Amerika vliegt, bijvoorbeeld naar New York, dan is het gemakkelijker voor je lichaam om te wennen aan het nieuwe ritme. Stel dat je om 4 uur ’s middags in New York arriveert, dan is het in Amsterdam al 22.00 uur. Als je naar het westen reist, krijg je dus wat tijd cadeau. Het is het beste om wakker proberen te blijven. Dan val je aan het einde van de dag snel in slaap en rust je goed uit.

Als je de andere kant op vliegt, naar het oosten, bijvoorbeeld naar Tokyo, is het wennen aan de nieuwe tijdszone moeilijker. De dag is in dit geval korter en je ‘verliest’ als het ware tijd. Het is daarom niet verrassend dat het in Azië moeilijker is om te wennen aan het ritme van dag en nacht, dan wanneer je naar de USA reist. Je lichaam is gearriveerd in een andere tijdszone maar je bioritme volgt het vertrouwde patroon. Als je naar het oosten reist, raad ik aan al een paar dagen voor je op vakantie vertrekt wat eerder te gaan slapen en vroeger op te staan in de ochtend. Als je naar het westen vliegt, is dit juist andersom: later gaan slapen en wat meer uitslapen. Hiermee kun je de symptomen voor zijn.

Tips tegen Jetlag

Handige tips tegen een Jetlag

  • De tijd aanpassen – een simpele maar effectieve tip: als je de tijd op je horloge en telefoon aanpast aan de lokale tijd, helpt dit je om je mentaal aanpassen aan de nieuwe tijd. Je denkt dan niet de hele tijd aan hoe laat het in je thuisland is. Het is een truck voor je brein!
  • Etenstijd aan je bestemming aanpassen: zodra je in de nieuwe tijdzone bent en je de klok gelijk hebt gezet met de lokale tijd, is het zaak om ook aan de nieuwe etenstijd te wennen. Hoor je je maag rommelen op de ‘oude tijd’, dan kun je het beste een kleine maaltijd nuttigen. Probeer je daarna te houden aan de lokale etenstijd van het land waar je naartoe bent gereisd.
  • Koolhydraten of proteïne – afhankelijk van je reisbestemming: ook belangrijk bij een jetlag is je voedselkeuze. Over het algemeen geldt, dat je bij een reis naar het oosten het beste koolhydraten kunt eten (zoals fruit, aardappels, pasta, rijst) omdat deze je sneller moe maken. Trek je echter naar het westen, dan kun je beter proteïne tot je nemen. Voorbeelden van eiwitrijk voedsel zijn vis, kaas, vlees, eieren en melkproducten. Ook het drinken van cafeïne kan zoals bekend wonderen doen om je slaap te remmen. Het drinken van veel water heeft niet veel effect bij een jetlag maar helpt je lichaam bij het aanpassingsproces. Het gebruik van alcohol heeft juist het tegenovergestelde effect en kun je dus beter mijden.
  • Veel zonlicht een frisse lucht: wellicht voel je je wat moe gedurende de dag maar in plaats van een dutje te gaan doen (ik weet het, het is verleidelijk!), kun je beter de zon opzoeken en lekker naar buiten gaan. Zonlicht kan het slaaphormoon melatonine remmen, zodat je je minder moe voelt. Ga pas slapen als de zon ondergaat.
  • Medicatie: een belangrijk thema zijn de medicijnen die je regelmatig moet innemen. Het is aan te bevelen met je dokter te overleggen hoe je je medicijngebruik het beste kunt aanpassen aan de tijdszone, om zo ongewenste symptomen te voorkomen. Ik adviseer tegen het gebruik van slaappillen. Hoewel ze helpen bij het in slaap vallen, hebben ze geen invloed op het aanpassen van je lichaam op de nieuwe situatie, waardoor ze alleen op korte termijn effect hebben.
  • Belangrijk voor zakenreizigers – plan je meetings op het juiste uur: als je naar een andere tijdszone reist vanwege een zakelijke bespreking, kun je deze het beste plannen op een tijdstip dat je je het meeste wakker voelt. Voor bestemmingen in het westen is dat vaak het geval in de ochtend, terwijl je in het oosten beter later op de dag je vergadering kunt plannen.
  • Stel vermoeiende activiteiten uit tot de volgende dag: je bent misschien van plan om eropuit te trekken zodra je bent gearriveerd op je vakantiebestemming. Je wilt immers zo veel mogelijk beleven. Maar als je geen haast hebt en een paar dagen op een plaats blijft, kun je het beste de vermoeiende activiteiten bewaren tot dag twee of drie. Je raakt simpelweg uitgeput door zulke activiteiten en ze verlengen de tijd die je nodig hebt om je aan te passen. Dus als je de mogelijkheid hebt: relax!
  • Boek een ‘slimme vlucht’: houd bij het boeken van je vliegtickets rekening met de mogelijke jetlag. Het is het beste om aan het einde van de middag of ’s avonds op je vakantiebestemming aan te komen. Je hebt dan na aankomst een paar uurtjes om te acclimatiseren en kunt daarna lekker naar bed waardoor je sneller aan het nieuwe dag- en nachtritme went. Vergeet ook niet een wekker te zetten zodat je went aan de lokale tijd.
  • Voorkom stress: of het nu vliegangst is of spanning over het inpakken of benodigde visa en reisdocumenten, reizen – hoe leuk het ook is! – kan voor heel wat stress zorgen. En stress kan juist een jetlag verergeren. Begin op tijd met inpakken en check ruim van te voren of je paspoort nog lang genoeg geldig is en of je eventueel een toeristenvisum, zoals een ESTA voor de Verenigde Staten, nodig hebt. Probeer eenmaal aan boord lekker te ontspannen door een boekje te lezen of een film of serie te kijken. Bingewatch je favoriete serie en de tijd vliegt voorbij!

Jetlag tips

Viagra as oplossing voor een jetlag?

Af en toe doet het de ronde: dat het beroemde middel tegen erectieproblemen, Viagra, helpt tegen de symptomen van een jetlag. Ik heb het uitgezocht (maar niet uitgeprobeerd!). Wat is de achterliggende reden voor dit gerucht? We weten wel waarvoor viagra gebruikt wordt, maar het is tot nog toe niet bewezen dat het actieve middel uit Viagra, sildenafil, helpt tegen een jetleg. Tot nu toe is het middel alleen getest op hamsters, het is dan ook onbekend welk effect het middel op je jetlag heeft.

Dit is ook het geval met melatonine, wat  in de Verenigde Staten wordt verkocht als voedingssupplement en daar verkrijgbaar is in bijna elke supermarkt. Dit medicijn kan de hormoonhuishouding in de war schoppen en is in veel landen alleen verkrijgbaar op recept. Beter om niet te gebruiken dus.

Wat te doen tegen een Jetlag

De Jet Lag Calculator

Zoals al gezegd, is het aan te raden om je slaapritme voordat je op reis gaat alvast langzaam aan te passen aan de tijdzone van je vakantiebestemming. Reis je naar het oosten, ga dan wat vroeger naar bed en wanneer je naar het westen reist, ga je wat later naar bed. Maar wat is nu het ideale slaapritme om zo goed en zo snel mogelijk de jetlag te verslaan? Deze handige Jet Lag Calculator berekent aan de hand van een algoritme een persoonlijk slaapschema dat al begint voor je in het vliegtuig stapt. Voer je vluchtschema en de tijden dat je normaal slaapt in de tool in en er rolt een handig schema uit dat laat zien hoe laat je de dagen voor vertrek en de eerste dagen van je reis het beste gaat slapen om zo min mogelijk last te hebben van een jetlag.

Ik hoop dat deze tips je zullen helpen bij je volgende vakantie naar een andere tijdzone. Heb je nog andere tips tegen jetlag? Dan hoop ik dat je deze met ons wilt delen in de comments.

►Zie je het nog zitten om te vliegen? Dan vind je hier mijn goedkoopste vliegtickets.